Goede raad is... goedkoop?

Soms ben je een boek lang bezig de gotische bouwwerken van zinnen waarin de auteur van je boek zijn of haar verhaal heeft gegoten tot een goed einde te brengen. Je gooide tientallen zinnen nog eens om, of je besloot met voortschrijdend inzicht een bepaalde formulering toch anders te vertalen en ging in de weer met de zoek-en-vervangfunctie.

07 mei 2009

Maar op een dag is het dan toch zover: je bent klaar! Dat wil zeggen, je leest het hele boek nog een keer grondig door voordat je je noeste arbeid naar de ongeduldige uitgever mailt. Ik weet niet hoe het bij jullie is, maar ik blijk dan toch nog aardig wat kleinigheden op de lange baan geschoven te hebben. Ging de dominee hen of hun voor de kerk in? Een aantal mensen, gaat of gaan die op vakantie? Dat krijg je er( )van als je er( )van( )uit( )gaat dat het allemaal wel goed komt...

Kortom: de eeuwige twijfelgevallen. Bekentenis: als de tijd dringt denk ik weleens oneerbiedig: daar hebben we personeel (lees: persklaarmakers) voor. Een gedachte die ik overigens direct weer verwerp, want beroepseer! En dus trek ik de Bijbel uit de kast (lees: Jan Renkema’s Schrijfwijzer), maar steeds vaker schakel ik ook bronnen op het internet in om de laatste puntjes op de i te zetten.

Voor taaladvies spant de site van Onze Taal wat mij betreft de kroon, en meer in het bijzonder de rubriek, jawel, Taaladvies. Je kunt de Taaladviesdienst bellen en met een webformulier een vraag stellen, maar de kans is groot dat je vraag al voorbij is gekomen en terug te vinden is in het overzicht van eerdere adviezen. Een goudmijn, dus: http://www.onzetaal.nl/advies/overzicht.php
(Terzijde: overweeg ook eens lid te worden van het Genootschap Onze Taal. Ze doen nuttig werk, voor hun tijdschrift is destijds het woord ‘lezenswaardig’ bedacht en ze hebben het niet breed.)

Nog een handige site is die van de Nederlandse Taalunie, te vinden op http://taaladvies.net/
Zij nemen ook de site http://woordenlijst.org/ voor hun rekening, waar het Groene Boekje op te vinden is - dat scheelt in elk geval papier. Als je uitgeverij de witte spelling verkiest, zul je vooralsnog toch Het witte boekje moeten aanschaffen, want dat staat niet online.

Een derde handige site is www.vrttaal.net, een project van de Vlaamse radio- en televisieomroep. De site herbergt een taalbank waarin 3200 taalkwesties, fouten en twijfelgevallen aan de orde komen. “We beschouwen de Grote Van Dale en Taaladvies.net als waardevolle instrumenten die de grenzen aangeven waarbinnen we ons kunnen bewegen. Als spraakmaker behouden we ons het recht voor kritisch met die instrumenten om te gaan en strenger te zijn.” Dat je het weet. Met onder veel meer een ontzettend handig overzicht van eigennamen die ooit voorbij zijn gekomen in Britse en Amerikaanse series, met uitleg: “Maalox - Middel tegen een brandende maag. Maalox Forte is een dikke witte pap.”

Wil je dieper op de materie in, dan kun je je hart ophalen op http://www.let.ru.nl/ans/ , de digitale versie van de standaardgrammatica van de Nederlandse taal, de Algemene Nederlandse Spraakkunst. Enige kanttekening is dat je wel goed moet weten waar je precies op zoekt, of de juiste grammaticale termen moet kennen. Een site voor wie niet duizelig wordt bij begrippen als ‘voorzetselconstituent’, ‘semi-directe rede’ en ‘substantivische kern’.

En dan ben je eindelijk écht klaar, je mailt het boek en begint vol frisse moed aan een nieuwe klus. Waarbij je op pagina 3 alweer twijfelt: is het u hebt zich of u hebt u vergist? Nou ja, dat komt later wel...

Dennis Keesmaat