VerTALEN voor de toekomst: reacties en discussie

08 juli 2019 - Vertaalpleidooi

Het nieuwe Vertaalpleidooi, verTALEN voor de toekomst, kan tot nu toe van verschillende kanten op veel aandacht rekenen. In het pleidooi kaart het ELV vier ontwikkelingen aan die een ernstige belemmering vormen voor de vertaalcultuur in Nederland en Vlaanderen, waaronder de kwestbare financiële positie van literair vertalers. Sindsdien is de toekomst van de vertaalsector onderwerp van gesprek.

pleidooi

Het nieuwe Vertaalpleidooi werd op zaterdag 25 mei gepresenteerd op de Vertaaldag in Utrecht en overhandigd aan Luc Delrue (secretaris-generaal Departement Cultuur, Jeugd en Media van de Vlaamse overheid) en Barbera Wolfensberger (directeur-generaal Cultuur en Media bij het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, Nederland). Voor en kort na die presentatie kreeg het pleidooi al bijval in de media, zoals in een opiniestuk van Abdelkader Benali in NRC Handelsblad en een column van Saskia De Coster in De Morgen.

De afgelopen weken ging het in verschillende Nederlandse media vervolgens voornamelijk over de inkomenspositie van vertalers. Volgens Wilma de Rek (in de Volkskrant) hebben 'vertalers alle reden om in opstand te komen'. Michel Krielaars (in NRC Handelsblad) vindt het hoog tijd dat de politiek het opneemt voor de vertaler. Ook Abdelkader Benali, als juryvoorzitter verbonden aan de Europese Literatuurprijs, hoopt op steun voor de vertaalsector (in Trouw).

In de Tweede Kamer pleitte Corinne Ellemeet (GroenLinks) voor betere en eerlijke beloning van literair vertalers. Na een motie op 4 juli deed minister Ingrid van Engelshoven van OC&W de toezegging dat er vanaf 2021 jaarlijks 200.000 euro voor literair vertalers beschikbaar zou kunnen worden gemaakt. De aangenomen motie-Ellemeet/Asscher lijkt het eerste concrete resultaat van het Vertaalpleidooi. De minister deed echter geen toezegging voor extra budget. Het is daarom onduidelijk waar dit bedrag vandaan kan komen, zoals directeur van het Nederlands Letterenfonds Tiziano Perez in Boekblad uitlegt.

Het pleidooi heeft ook geleid tot discussie, onder andere over hoe de bedreigingen van een bloeiende vertaalsector het beste aangepakt kunnen worden. Zo kwam Martin de Haan, vertaler en één van de auteurs van het vorige Vertaalpleidooi *Overigens schitterend vertaald, in een column in Filter tot vier alternatieve aanbevelingen. Anders dan De Haan daarnaast in deze column stelt, start vanaf september 2019 aan de Universiteit Utrecht wel degelijk een nieuwe masteropleiding Literair Vertalen naast de master Professioneel Vertalen

Symposium

De reacties, eerste maatregelen en discussiepunten tonen hoe noodzakelijk het pleidooi en het ondernemen van actie is. Hans Bennis, bestuursvoorzitter van het ELV en algemeen secretaris van de Taalunie, kondigde na verschijning van het pleidooi al aan dat het ELV en zijn partners volgend voorjaar een symposium organiseren om samen met politici, universiteitsbestuurders en de vertaalsector over oplossingen te denken. 

VerTALEN voor de toekomst is hier te lezen. Onze overzichtspagina over het pleidooi en reacties daarop wordt regelmatig bijgewerkt.